Dnia 17 września 2014 r. w Kwilczu uroczyście obchodzono Dzień Sybiraka z udziałem mieszkańców gminy oraz społeczności szkolnej Zespołu Szkół w Kwilczu. Uroczystość zorganizowano przy współpracy z Centrum Kultury i Edukacji im. Floriana Mazurkiewicza.

Przybyłych na uroczystość gości i uczniów powitała dyrektor szkoły Agata Tomkowiak. W swojej wypowiedzi odwołała się do tragedii Sybiraków i podkreśliła, jak ważna jest pamięć o tych wydarzeniach i o ludziach, którzy doświadczyli okrutnego losu zesłania.

Po wystąpieniu dyrektor szkoły młodzież gimnazjalna zaprezentowała montaż słowno-muzyczny zatytułowany „Dlaczego należy pamiętać?”. Szkolni aktorzy próbowali w krótkich scenkach i utworach poetyckich przywołać klimat tamtego okresu i oddać tragizm losów i ofiarność tych, którzy doświadczyli pobytu na „nieludzkiej ziemi”. Ze sceny recytowano z przejęciem: „Zabrano mi ojczyznę i dom rodzinny, zapędzono w świat męki, taki obcy, inny”. Młodzież z dużym zaangażowaniem wcieliła się w postać kobiety wycieńczonej i szukającej pożywienia dla dzieci czy też w bezdusznego sowieckiego nadzorcę. Utwory szkolnego chóru dopełniały nastrój powagi i nostalgii, który był wpisany w przeżycia Sybiraków. Ważnym elementem scenografii były biało-czerwona flaga i prezentacja multimedialna stworzona z autentycznych fotografii z tamtego okresu. Na zakończenie młodzież zwróciła się z apelem: „Nie wolno nam zapomnieć więzień i łagrów sowieckich, zagłady Żydów i niemieckich obozów śmierci; musimy pamiętać o tej lekcji historii, aby nigdy więcej się nie powtórzyła”. Po tym apelu odśpiewano Rotę.

Następnie w dużym skupieniu i ciszy wysłuchano przejmujących wspomnień Jadwigi Klawe o pobycie w Kazachstanie i o niezwykle dramatycznych losach jej męża – Tomasza Klawego, który przebywał na zesłaniu w kopalni złota na Kołymie. Autentyczne i przejmujące wspomnienia sprawiły, że niejeden ze słuchaczy ukradkiem ocierał łzę. Po wystąpieniu Jadwigi Klawe głos zabrała jej córka – Jolanta Klawe. Nawiązała do książki „Ocalić od zapomnienia”, w której jeden z rozdziałów poświęcony jest przeżyciom jej rodziców. Spisała je, aby zostały utrwalone i przekazane młodszym pokoleniom rodziny, aby pamięć o tym, co przeżyli ich dziadkowie, nie odeszła wraz z nimi.

Na zakończenie uroczystości w Centrum Kultury i Edukacji głos zabrał przewodniczący Rady Gminy Grzegorz Korpik, który podziękował za tę lekcję historii, przywołał jej tragiczny wymiar i odwołał się do postaw, które w dzisiejszych czasach są nam potrzebne.

Zebrani goście oraz delegacje młodzieży szkolnej wraz z opiekunami udali się na Cmentarz Parafialny, aby symbolicznym zniczem, chwilą zadumy i refleksji oddać pamięć i cześć spoczywającym tam Sybirakom.

Nad scenariuszem i całością uroczystości czuwała Olga Lehmann, oprawę muzyczną przygotowała Anna Stasik, pomoc techniczną i organizacyjną zapewnił Marcin Lehmann – nauczyciele Zespołu Szkół w Kwilczu.

Olga Lehmann, pedagog Zespołu Szkół w Kwilczu

Koło ZS w Międzychodzie zorganizowało także spotkania Sybiraków, ich rodzin i młodzieży przy grobach Sybiraków na cmentarzach w Kamionnie, Sierakowie i Międzychodzie.

W Międzychodzie główne uroczystości rozpoczęła msza święta w kościele Niepokalanego Serca Maryi, odprawiona w intencji zamordowanych, zamęczonych i zagłodzonych na Wschodzie. Młodzież z Zespołu Szkół nr 1 przygotowała specjalny program okolicznościowy. Następnie wszyscy zebrali się przy „Tablicy pamięci i wdzięczności Sybiraków”. Przemówienie wygłosił starosta Julian Mazurek. Delegacje złożyły pod tablicą kwiaty. Rangę uroczystości podnosiła obecność pocztów sztandarowych.

Na zakończenie Sybiracy i ich rodziny, a także zaproszeni goście spotkali się z władzami powiatu i miasta w restauracji „Carmen”.

Adam Nowak, prezes Zarządu Koła ZS w Międzychodzie

Uczniowie Zespołu Szkół w Kwilczu w programie okolicznościowym

Jadwiga Klawe opowiedziała zebranym o swoich przeżyciach na zesłaniu

Zapalenie zniczy na grobie Sybiraków na Cmentarzu Parafialnym w Kwilczu, znicz niesie Walenty Wyrwał, prezes Koła Związku Kombatantów Rzeczypospolitej i Byłych Więźniów Politycznych w Kwilczu

Uroczystości na cmentarzu w Sierakowie. Do młodzieży Szkoły Podstawowej i Zespołu Szkół w Sierakowie przemawia Jarosław Łożyński z Towarzystwa Miłośników Ziemi Sierakowskiej. Za nim stoją (od prawej) prezes TMZS Ryszard Jaskuła, burmistrz Sierakowa Witold Maciołek i Adam Nowak – prezes Zarządu Koła ZS w Międzychodzie

Spotkanie z uczniami Szkoły Podstawowej w Kamionnie, przemawia Zenon Napierała

Uroczystość przy „Tablicy pamięci i wdzięczności Sybiraków” w Międzychodzie. Przy mikrofonie prezes Zarządu Koła ZS w Międzychodzie Adam Nowak

Dekoracja ks. Romana Grocholskiego, proboszcza parafii Niepokalanego Serca Maryi, Odznaką Honorową Sybiraka przez wiceprezesa Zarządu Koła Mieczysława Wirszyca (pośrodku) i starostę Juliana Mazurka

Odznaczenie Wiktora Prokopowicza Srebrną Odznaką Honorową za Zasługi dla Związku Sybiraków

Click to listen highlighted text!