W czwartek 3 kwietnia 2014 r. w Muzeum Niepodległości w Warszawie odbyła się uroczystość poświęcona dziesiątej rocznicy śmierci Mariana Jonkajtysa – wielkiego poety sybirackiego, autora słów Hymnu Sybiraków oraz licznych wierszy opartych na przeżyciach sześciu lat na zesłaniu w Kazachstanie. Marian Jonkajtys urodził się 20 maja 1931 r. w Augustowie, zmarł 4 kwietnia 2004 r. w Warszawie. W dniu 10 lutego 1940 r. wraz z matką, czterema siostrami i starszym bratem został wywieziony do północnego Kazachstanu, gdzie przez sześć lat doświadczył ciężkiej pracy fizycznej, głodu, chorób, nędzy i poniewierki. Po latach walki o przeżycie, w kwietniu 1946 r. powrócił wraz z członkami rodziny do kraju. Ojciec Hieronim został aresztowany przez NKWD i ślad po nim zaginął. Starszy brat Bronisław – podchorąży WP zginął w walkach z Armią Czerwoną we wrześniu 1939 r. W spotkaniu wzięli udział liczni Sybiracy, członkowie rodziny Mariana Jonkajtysa: siostry panie Grażyna Jonkajtys-Luba i Zofia Jonkajtys, bratanek Leszek Jonkajtys, bratowa Danuta Jonkajtys oraz uczennice Szkoły Podstawowej nr 173 im. Górników Polskich w Warszawie wraz z dyrektor Ewą Walczuk oraz polonistką Agnieszką Piwowarczyk. Spotkanie rozpoczął Hymn Sybiraków. Następnie prezes Zarządu Oddziału Warszawskiego Związku Sybiraków Mieczysław Pogodziński w imieniu prezesa Zarządu Głównego ZS Tadeusza Chwiedzia wręczył paniom Grażynie Jonkajtys-Lubie oraz Zofii Jonkajtys Złote Odznaki Honorowe za Zasługi dla Związku Sybiraków. Szczególne zainteresowanie wszystkich zebranych wzbudziła prezentacja biograficzna, w której zamieszczono wiele interesujących informacji biograficznych i materiałów archiwalnych dotyczących Mariana Jonkajtysa oraz jego rodziny. Wyjątkowo ciekawa i poruszająca była również opowieść starszej siostry autora pani Grażyny Jonkajtys-Luby, która podzieliła się z uczestnikami spotkania wspomnieniami z dzieciństwa. Była to niepowtarzalna okazja wysłuchania relacji osoby szczególnie bliskiej Marianowi Jonkajtysowi, co pozwoliło lepiej poznać poetę-Sybiraka. Uzupełnieniem programu była projekcja archiwalnych nagrań telewizyjnych wywiadów z autorem poezji sybirackiej. Ostatnim punktem programu uroczystości były recytacje wierszy Mariana Jonkajtysa w wykonaniu uczennic Szkoły Podstawowej nr 173 w Warszawie, które do występu przygotowały nauczycielki historii i języka polskiego – Alicja Napiórkowska oraz Barbara Buga-Rucińska. Amelia Dudzińska, Zuzanna Jacyna, Adrianna Konysz, Klaudia Kośmider, Agata Machnicka oraz Julia Olejniczak zaprezentowały znane utwory poety, takie jak „Białe plamy”, „Matko, Sybiraczko” czy „My, których ocaliłaś (modlitwa do Pani Jasnogórskiej)” oraz Hymn Sybiraków kończący występy. Prezes Zarządu Oddziału Warszawskiego Mieczysław Pogodziński, zamykając uroczystość i dziękując wszystkim za obecność, podkreślił, że udział młodzieży szkolnej ma charakter symboliczny i oznacza, że przedstawiciele najmłodszego pokolenia będą kultywowali pamięć o Zesłańcach Sybiru i Polskiej Golgocie Wschodu. Marian Jonkajtys (1931–2004) Prezes Mieczysław Pogodziński dekoruje Złotą Odznaką Honorową za Zasługi dla Związku Sybiraków panią Grażynę Jonkajtys-Lubę Odznaczenie Złotą Odznaką Honorową za Zasługi dla Związku Sybiraków pani Zofii Jonkajtys Pani Grażyna Jonkajtys-Luba podzieliła się wspomnieniami o bracie Uczennice Szkoły Podstawowej nr 173 im. Górników Polskich w Warszawie zaprezentowały wiersze Mariana Jonkajtysa Oprac.: Zespół Multimedialny Oddziału Warszawskiego Przeczytano 512 Nawigacja wpisu Golgotę Sybiraków pamiętamy Pozostali na zawsze w Kazachstanie
