„Zapal znicz wywiezionym”

W dniu 7 lutego 2016 r. już po raz szósty w Przemyślu odbyła się uroczystość pod hasłem „Zapal znicz wywiezionym”. W tym roku symbolicznie upamiętniono 76. rocznicę deportacji Polaków na Sybir i 70. rocznicę pierwszych powrotów zesłańców do Polski. Potworny głód, przenikliwe zimno i śmierć najbliższych – takie wspomnienia, mimo upływu tylu lat, wciąż pozostają w pamięci Sybiraków przymusowo deportowanych na „nieludzką ziemię”.

Uroczystości rozpoczęły się tradycyjnie od mszy świętej w kościele pw. Świętej Trójcy w intencji zmarłych i żyjących Sybiraków oraz zmarłych prezesów Zarządów Oddziałów Związku Sybiraków Zofii Garczyńskiej i Jerzego Rożko, której przewodniczył ks. prałat Stanisław Czenczek, a w koncelebrze uczestniczyli ks. Tadeusz Pater – kapelan Kresowian i ks. prałat Jan Mazurek – duszpasterz Sybiraków.

Po zakończeniu eucharystii w arkadach kościoła przed tablicą pamięci „W hołdzie ofiarom stalinizmu i zmarłym na »nieludzkiej ziemi«” odbyła się pierwsza część uroczystości patriotycznych. Odmówiono modlitwę za tych, którym nie było dane powrócić do ojczyzny. Prezes Zarządu Oddziału Związku Sybiraków III RP w Przemyślu Krystyna Zwierkowska przypomniała tragiczne losy Sybiraków na zesłaniu. Po przemówieniu osoby zasłużone: Teresa Staś, Janusz Bobko i Sylwia Perczyk zostały odznaczone Odznaką Honorową Sybiraka. Uczestnicy złożyli kwiaty i zapalili znicze.

Podobnie jak w poprzednich latach główna część uroczystości odbyła się na terenie nieczynnej rampy kolejowej stacji Bakończyce, skąd 76 lat temu wyruszały transporty z Polakami na „nieludzką ziemię”.

Na rampę przybyły władze miasta, powiatu i gminy Przemyśl, Sybiracy, ich rodziny, harcerze, mieszkańcy Przemyśla i środowiska narodowościowo-patriotyczne. Odegrano Hymn Sybiraków, apel pamięci odczytał Tadeusz Szczerbaty w asyście. Okolicznościowe słowo wygłosili zastępca prezydenta miasta Przemyśla Grzegorz Hayder, wójt gminy Przemyśl Andrzej Huk, przedstawicielka biura posła Marka Kuchcińskiego, ks. prałat Stanisław Czenczek i prezes Zarządu Oddziału Związku Sybiraków w Przemyślu Joanna Preiss.

Współorganizatorzy, członkowie Przemyskiego Stowarzyszenia Rekonstrukcji Historycznej „X D.O.K.” jak każdego roku ułożyli na rampie z białych i czerwonych zniczy pamiętną datę 10 lutego 1940 r. Na zakończenie Sybiracy, zaproszeni goście i pozostali uczestnicy uroczystości zapalili znicze dla upamiętnienia tych, którzy wyruszywszy z Przemyśla w daleką, nieznaną podróż, nie mieli już szansy powrócić do ojczyzny, pozostali w bezimiennych grobach w stepach Kazachstanu, tajdze Syberii, na Dalekiej Północy i Dalekim Wschodzie. Choć scenariusz każdego roku jest podobny, jest jednak zawsze wzruszający dla tych, którzy osobiście przeżyli tragedię zsyłek.

Sybiracy z rodzinami dziękują Urzędowi Miejskiemu w Przemyślu, księżom celebrującym mszę świętą i biorącym udział w dalszej części uroczystości, Przemyskiemu Stowarzyszeniu Rekonstrukcji Historycznej „X D.O.K.” z prezesem Mirosławem Majkowskim, Związkowi Strzeleckiemu „Strzelec” im. gen. bryg. A. Galicy JP z dowódcą chor. ZS Romanem Głowaczem i Marcinem Gawłem, komendantowi Hufca Ziemi Przemyskiej im. Orląt Przemyskich phm. Mariuszowi Lato za udzieloną pomoc przy organizacji uroczystości.

Wszystkim uczestnikom uroczystości, a szczególnie młodzieży, harcerzom i mieszkańcom miasta dziękujemy za tak liczne przybycie i postawę patriotyczną.