21 listopada 2024 r. w Rydze miało miejsce ważne wydarzenie międzynarodowe, które zgromadziło przedstawicieli organizacji patriotycznych z Polski, Litwy, Łotwy i Estonii, w tym przedstawicieli Sybiraków. W Rydze spotkali się liderzy polskiego Związku Sybiraków, litewskiego Związku Więźniów Politycznych i Zesłańców, łotewskiego Stowarzyszenia Osób Represjonowanych Politycznie i estońskiego Stowarzyszenia Złamanych Chabrów, odpowiednio Kordian Borejko (Polska), Gvidas Rutkauskas (Litwa), Tālis Veismanis (Łotwa), Enno Uibo (Estonia) Podczas spotkania podpisano porozumienie o współpracy, którego celem jest wzmocnienie więzi między organizacjami reprezentującymi osoby, które doświadczyły represji, deportacji i przymusowych wywózek, a także wspieranie pamięci historycznej o losach Sybiraków. Porozumienie zakłada wspólne działania na rzecz upamiętniania tragicznych losów zesłańców oraz promowania wspólnego dziedzictwa historycznego i kulturowego. Organizacje planują m.in.: wymianę doświadczeń i współpracę w zakresie edukacji historycznej, organizację wspólnych wydarzeń kulturalnych i wystaw, opiekę nad grobami ofiar represji, rozwijanie projektów publikacyjnych i współpracę z muzeami, wzmacnianie kontaktów między Sybirakami z różnych krajów. Preambuła umowy kładzie szczególny nacisk na wymianę społeczno-kulturalną czterech krajów „… promowanie rozwoju wspólnej tożsamości kulturowej, upamiętnianie losów zesłańców syberyjskich, utrzymywanie ich grobów i znaków pamięci, organizowanie działań na rzecz zesłańców syberyjskich i więźniów politycznych oraz ich rodzin, działania w zakresie wychowania patriotycznego młodzieży, z uwzględnieniem propagowania wartości, którymi kierowali się zesłańcy syberyjscy i więźniowie polityczni. Strony zobowiązują się również do współpracy w dziedzinie edukacji historycznej i pamięci, w szczególności poprzez lekcje „żywej historii” z udziałem zesłańców syberyjskich, historyków więźniów politycznych i przedstawicieli innych dyscyplin naukowych…”. W porozumieniu znalazły się również zapisy dotyczące wspierania integracji młodego pokolenia w działaniach mających na celu utrwalanie pamięci o historii, a także poszukiwania wspólnych możliwości finansowania projektów, w tym poprzez fundusze Unii Europejskiej. Spotkanie było również okazją do podkreślenia znaczenia solidarności między narodami regionu, które dzieliły podobne doświadczenia historyczne związane z totalitaryzmem. W świetle założonych celów, Strony Umowy o współpracy uzgodniły podjęcie kroków w celu utworzenia Międzynarodowej Organizacji Pozarządowej (INGO) „BAŁTYCKI ALIANS”. W celu realizacji tego działania Strony Porozumienia Ryskiego wybrały Międzynarodową Komisję Koordynacyjną (ICC), do której zostali oddelegowani Kordian Borejko i Antoni Ratowt (Polska), Vladas Sungaila i Jonas Jakaitis (Litwa), Tālis Veismanis i Peter Simsons (Łotwa), Enno Uibo i Raimo Ladva (Estonia). Na pierwszym posiedzeniu Komisji Jonas Jakaitis (Litwa) został wybrany w drodze konsensusu na przewodniczącego ICC. Wydarzenie w Rydze stanowi ważny krok w budowaniu międzynarodowej współpracy na rzecz pamięci historycznej oraz wsparcia osób, które przeszły przez trudne doświadczenia związane z represjami politycznymi. Opracowanie: Antoni Ratowt Przeczytano 27 Nawigacja wpisu Apel z okazji Narodowego Święta Niepodległości w Białymstoku Sztandar – znak szczególnego znaczenia
