W Dzie\u0144 Sybiraka, kt\u00f3ry rokrocznie obchodzony jest 17 wrze\u015bnia w rocznic\u0119 napa\u015bci ZSRR na Polsk\u0119, w 2016 r. w brodnickim \u201erolniku\u201d spotka\u0142o si\u0119 10 Sybirak\u00f3w oraz zaproszeni go\u015bcie. Jeden z nich przywi\u00f3z\u0142 ziemi\u0119 z \u0142agru ko\u0142o Szatury z prochami pogrzebanych tam zes\u0142a\u0144c\u00f3w m.in. z Jab\u0142onowa i podbrodnickich wsi.<\/p>\n
Po z\u0142o\u017ceniu pod szkolnym obeliskiem z 2008 r. wi\u0105zanek kwiat\u00f3w nast\u0105pi\u0142o od\u015bpiewanie Hymnu Sybirak\u00f3w i wprowadzenie pocztu ze sztandarem Ko\u0142a ZS w Brodnicy.<\/p>\n
\u201eTego typu spotkania organizowane s\u0105 od 2004 r.\u201d \u2013 wyja\u015bnia Justyna Bartoszewska, nauczycielka historii w Technikum im. Zes\u0142a\u0144c\u00f3w Sybiru w Centrum Kszta\u0142cenia Zawodowego i Ustawicznego. \u201eZaproszeni Sybiracy maj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wsp\u00f3lnego spotkania, rozm\u00f3w i wspomnie\u0144 oraz wys\u0142uchania przygotowanego dla nich przez uczni\u00f3w programu artystycznego. Odwiedzaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c nasz\u0105 izb\u0119 pami\u0119ci po\u015bwi\u0119con\u0105 ludziom wywiezionym na Syberi\u0119. S\u0105 w niej warte poznania stare dokumenty, zdj\u0119cia i liczne pami\u0105tki\u201d.<\/p>\n
Opr\u00f3cz gospodarzy i zaproszonych go\u015bci honorowe miejsca na trybunach zaj\u0119\u0142o m.in. 10 brodnickich Sybirak\u00f3w. Najstarszym z nich jest 77-letni Ludwik Kluszczy\u0144ski, kt\u00f3ry 10 lutego 1940 r. zosta\u0142 wywieziony do A\u0142taju, sk\u0105d wr\u00f3ci\u0142 po sze\u015bciu latach. Prezes Zarz\u0105du Ko\u0142a Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w w Brodnicy Jaros\u0142aw Micha\u0142owski z Wile\u0144szczyzny zosta\u0142 wywieziony do Krasnojarska, gdzie jako dziewi\u0119ciolatek wraz z rodzicami przebywa\u0142 w latach 1951\u20131956. Z kolei Jadwiga W\u0119drowska z Chlebowa ko\u0142o \u015awiedziebni urodzi\u0142a si\u0119 w Kirowsku na Baranowszczy\u017anie. Z rodzicami wr\u00f3ci\u0142a do Polski w 1946 r., ale ju\u017c nie do rodzinnej Tulonki pod Mi\u0144skiem na Bia\u0142orusi, lecz do opuszczonego przez Niemc\u00f3w gospodarstwa w Chlebowie.<\/p>\n
\u201eChocia\u017c z traktatu Sikorski\u2013Majski zawartego w 1941 r. wynika\u0142o, \u017ce z Polski deportowano na Wsch\u00f3d oko\u0142o 390 tys. Polak\u00f3w, historycy obecnie twierdz\u0105, \u017ce mog\u0142o ich by\u0107 cztery razy wi\u0119cej\u201d \u2013 informowa\u0142 zebranych w swoim wyst\u0105pieniu burmistrz Jaros\u0142aw Radacz, kt\u00f3remu podzi\u0119kowano za pomoc w wydaniu ksi\u0105\u017cki o losach zes\u0142a\u0144c\u00f3w \u201eSkazani bez wyroku\u201d.<\/p>\n
Go\u015bciem honorowym spotkania by\u0142 Cezary Marciniak z Golubia, prowadz\u0105cy firm\u0119 wydobycia torfu w Szaturze, 186 km od Moskwy, kt\u00f3ry dowiedzia\u0142 si\u0119 o pracuj\u0105cych i pochowanych tam zes\u0142a\u0144cach z Jab\u0142onowa Pomorskiego i podbrodnickich wsi oraz z Grudzi\u0105dza, Torunia i Che\u0142m\u017cy. \u0141agier pod Szatur\u0105 o nazwie Siewiernaja Griba \u2013 ze wzgl\u0119du na du\u017ce koszty nie zosta\u0142 dot\u0105d nawet oficjalnie zinwentaryzowany w rejestrach Rosji. To z tego miejsca pan Marciniak przywi\u00f3z\u0142 ziemi\u0119 z prochami by\u0142ych wi\u0119\u017ani\u00f3w.<\/p>\n
\u201eWarto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce okoliczna ludno\u015b\u0107, pracownicy le\u015bni i weterani wojenni z w\u0142asnej inicjatywy postanowili zadba\u0107 o stare mogi\u0142y polskich wi\u0119\u017ani\u00f3w, kt\u00f3rzy niewolniczo musieli pracowa\u0107, wo\u017c\u0105c torf do tamtejszej elektrowni\u201d \u2013 poinformowa\u0142 przedsi\u0119biorca. \u201ePochowano tam r\u00f3wnie\u017c moich s\u0105siad\u00f3w. Z lasu wydzielono kwadrat o wielko\u015bci 20 na 20 m, kt\u00f3ry ogrodzono, stawiaj\u0105c wewn\u0105trz dwa krzy\u017ce \u2013 katolicki i prawos\u0142awny. W 2012 r. ponad 100 os\u00f3b wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 w otwarciu tego miejsca i w mszy polowej w obrz\u0105dku prawos\u0142awnym. Miejscowi dbaj\u0105 o cmentarzyk na miar\u0119 swoich mo\u017cliwo\u015bci. Jest nawet osoba, kt\u00f3ra stale dogl\u0105da tego miejsca. W\u0142adze nie przeszkadzaj\u0105. Z kolei mi\u0119dzynarodowy charakter nekropolii sk\u0142oni\u0142 ju\u017c do odbycia wizyt delegacje z Niemiec i z W\u0119gier\u201d.<\/p>\n
Urna z prochami spocz\u0119\u0142a w szkolnej izbie pami\u0119ci. Prezes Jaros\u0142aw Micha\u0142owski wr\u0119czy\u0142 legitymacje honorowego cz\u0142onka Ko\u0142a Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w w Brodnicy Andrzejowi Rogalskiemu i Cezaremu Marciniakowi. Hanna Jarzynka otrzyma\u0142a Odznak\u0119 Honorow\u0105 Sybiraka.<\/p>\n
RS<\/p>\n
przedruk z \u201eCzasu Brodnicy\u201d z 19 wrze\u015bnia 2016 r.<\/p>\n
W Dzie\u0144 Sybiraka, kt\u00f3ry rokrocznie obchodzony jest 17 wrze\u015bnia w rocznic\u0119 napa\u015bci ZSRR na Polsk\u0119, w 2016 r. w brodnickim \u201erolniku\u201d spotka\u0142o si\u0119 10 Sybirak\u00f3w oraz zaproszeni go\u015bcie. Jeden z nich przywi\u00f3z\u0142 ziemi\u0119 z \u0142agru ko\u0142o Szatury z prochami pogrzebanych tam zes\u0142a\u0144c\u00f3w m.in. z Jab\u0142onowa i podbrodnickich wsi. Po z\u0142o\u017ceniu pod szkolnym obeliskiem z 2008 […]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[],"class_list":["post-9237","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-wydarzenia"],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9237","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9237"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9237\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9238,"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9237\/revisions\/9238"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9237"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9237"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sybiracyzg.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9237"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}