Opracowa\u0142a:<\/strong> Jolanta Hryniewicka
\nfoto:\u00a0 III LO w Bia\u0142ymstoku<\/p>\n
Dope\u0142nieniem uroczysto\u015bci 17 wrze\u015bnia 2024 roku by\u0142o zaproszenie przez uczni\u00f3w z III Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego im. Kamila Krzysztofa Baczy\u0144skiego na spotkanie z Sybirakami: Teres\u0105 Borowsk\u0105 – wiceprezes, Janin\u0105 Rutkowsk\u0105 – za\u0142o\u017cycielk\u0105 Wsp\u00f3lnoty Wnuk\u00f3w Sybirak\u00f3w, Barbar\u0105 Sok\u00f3lsk\u0105 – skarbnik i prezesem Oddzia\u0142u Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w Jolant\u0105 Hryniewick\u0105.<\/p>\n
Obecna przy spotkaniu dyr. Anna Kietli\u0144ska przedstawi\u0142a nas kolejno i nawi\u0105za\u0142a do dnia 17 wrze\u015bnia 1939 roku, wst\u0119pnie omawiaj\u0105c szczeg\u00f3\u0142y napadu ZSRR na Polsk\u0119. Zabieraj\u0105c g\u0142os J. Hryniewicka uzupe\u0142ni\u0142a powody ataku Sowiet\u00f3w podaj\u0105c, \u017ce Rosjanie twierdzili, \u017ce id\u0105 na pomoc swoim braciom Bia\u0142orusinom i Ukrai\u0144com zamieszka\u0142ym w Polsce.<\/p>\n
W dalszej cz\u0119\u015bci wypowiedzi om\u00f3wi\u0142a szczeg\u00f3\u0142owo powstanie przedwojennego Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w, nosz\u0105cego pierwotnie nazw\u0119 Zrzeszenie Sybirak\u00f3w utworzonego przez \u017co\u0142nierzy V Dywizji Syberyjskiej w Katowicach, a na I Zje\u017adzie w Warszawie 4.07.1928 r. powsta\u0142a nazwa Zwi\u0105zek Sybirak\u00f3w. Cz\u0142onkiem Honorowym by\u0142 marsza\u0142ek J\u00f3zef Pi\u0142sudski jak r\u00f3wnie\u017c Wac\u0142aw Sieroszewski pisarz. Podaj\u0105c nazwiska poszczeg\u00f3lnych prezes\u00f3w przedwojennego Zarz\u0105du, om\u00f3wi\u0142a reaktywowanie Zwi\u0105zku w 1988 roku, za\u0142o\u017cycieli, prezes\u00f3w i zako\u0144czy\u0142a na statucie i odznace.<\/p>\n
Nast\u0119pnie obejrzeli\u015bmy film nagrany z obecn\u0105 Barbar\u0105 Sok\u00f3lsk\u0105, kt\u00f3ra jako czteromiesi\u0119czne niemowl\u0119 wraz z rodzin\u0105 zosta\u0142a zes\u0142ana na Syberi\u0119 w kwietniu 1940 r. Pami\u0119ta\u0142a, \u017ce jako ma\u0142a dziewczynka chodzi\u0142a po pro\u015bbie i m\u00f3wi\u0105c po rosyjsku wierszyk prosi\u0142a o co\u015b do jedzenia. Wierszyk doskonale pami\u0119ta do dzi\u015b. Opowiada\u0142a te\u017c, \u017ce wiele pami\u0105tek przywiezionych z zes\u0142ania przekaza\u0142a do Muzeum Pami\u0119ci Sybiru. Szczeg\u00f3lnie m\u00f3wi\u0142a o ko\u017cuszku, w kt\u00f3ry by\u0142a owini\u0119ta jako niemowl\u0119.<\/p>\n
Zabieraj\u0105ca g\u0142os Janina Rutkowska – by\u0142a wywieziona w 1948 roku z Litwy do Kazachstanu, ju\u017c po zako\u0144czonej wojnie w Europie. Po przyje\u017adzie na miejsce zsy\u0142ki, posz\u0142a od razu do pracy (o\u015bmioletnia dziewczynka), bo tylko osoby pracuj\u0105ce dostawa\u0142y przydzia\u0142 chleba. Wspomina z gorycz\u0105 ci\u0119\u017ck\u0105 prac\u0119 przy sianokosach, prac\u0119 w polu przy pieleniu bawe\u0142ny, uko\u0144czenie szko\u0142y rosyjskiej i trudno\u015bci przy adaptacji w szkole \u015bredniej ju\u017c w kraju. Jako nauczycielka przy pisaniu \u017cyciorysu, spotka\u0142a si\u0119 z sugesti\u0105, \u017ceby wykre\u015bli\u0107 fakt deportacji do Zwi\u0105zku Sowieckiego, bo to mo\u017ce przekre\u015bli\u0107 jej prac\u0119 jako nauczycielki.<\/p>\n
Wr\u00f3ci\u0142a do Polski 31.12.1955 roku, po \u015bmierci Stalina, w1953 roku.<\/p>\n
Teresa Borowska – urodzi\u0142a si\u0119 na zes\u0142aniu, dwa miesi\u0105ce po przybyciu na miejsce osiedlenia w sierpniu 1941 roku w A\u0142tajskim Kraju. Wspomnie\u0144 jako takich nie ma, bo w domu, nie m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o takich prze\u017cyciach. dopiero jak matka by\u0142a ci\u0119\u017cko chora, ju\u017c w Polsce, to wtedy opowiedzia\u0142a tragedi\u0119 zes\u0142ania. Rodzina wr\u00f3ci\u0142a do Polski wcze\u015bniej ju\u017c w 1945r. bo brat by\u0142 w wojsku polskim gen. Berlinga i wtedy powr\u00f3t na specjaln\u0105 wiz\u0119, wcze\u015bniejszy, by\u0142 mo\u017cliwy.<\/p>\n
Uczniowie w skupieniu i ciszy s\u0142uchali naszych wspomnie\u0144. Miejmy nadziej\u0119, \u017ce przynajmniej cz\u0119\u015b\u0107 naszych relacji pozostanie w ich pami\u0119ci.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/sybiracyzg.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/III-LO-w-Bialymstoku.jpg\")
<\/a><\/p>\n