Dnia 17 września 2014 r. w Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Łomży odbyła się doniosła uroczystość z okazji Dnia Sybiraka. Organizatorami byli prezydent miasta Łomża, kustosz Sanktuarium Miłosierdzia Bożego i dyrekcja Szkoły Podstawowej nr 5 w Łomży.

Uroczystość swą obecnością zaszczycili m.in. zastępca prezydenta Łomży Beniamin Dobosz, starosta łomżyński Lech Szabłowski, dyrektor Podlaskiego Oddziału Regionalnego ARiMR Stefan Krajewski, przedstawiciele służb mundurowych, burmistrzowie, wójtowie, przedstawiciele Kuratorium Oświaty, dyrektorzy szkół, przedstawiciele organizacji kombatanckich, w tym Oddziału Związku Piłsudczyków RP w Szczuczynie, Sybiracy, młodzież i licznie przybyli mieszkańcy Łomży i okolic.

Poczty sztandarowe wystawiły: Oddział ZS w Łomży, Koła zrzeszone w Oddziale, łomżyńskie szkoły, Urząd Miasta, organizacje pozarządowe.

Obchody rozpoczęły się uroczystą mszą świętą, którą celebrował JE ks. bp Tadeusz Bronakowski. W homilii m.in. powiedział, że współczesnym, którzy nie pamiętają tamtych strasznych czasów, aż trudno uwierzyć, że to, czego doświadczyli przed 75 laty mieszkańcy tej ziemi podczas wywózek, było możliwe. Bardzo dużo deportowanych nie powróciło do swoich domów. Zostali na zawsze w bezimiennych mogiłach na tej nieludzkiej, okrutnej ziemi.

Prezes Zarządu Oddziału ZS w Łomży Danuta Pieńkowska-Wolfart w swoim wzruszającym wystąpieniu przytoczyła słowa pewnego filozofa, który powiedział: „Golgota Wschodu – kto tam nie był, nie uwierzy, a kto był, nigdy nie zapomni”. Przypomniała o przypadającej w tym roku 70. rocznicy bitwy pod Monte Cassino. Gen. Władysław Anders powiedział, że są bitwy, na które nie pada pył zapomnienia. Bierze je na skrzydła legenda i zanosi do narodowych pamiątek kościoła. Do nich należy właśnie bitwa o Monte Cassino. Dla żołnierzy 2. Korpusu Polskiego gen. Andersa ta bitwa była drogą od upodlenia w sowieckich łagrach do chwały jednego z najpiękniejszych zwycięstw w polskiej historii. Prezes wyraziła również radość, że w ostatnich latach zgłaszają się do Oddziału ludzie młodzi, którzy chcą być członkami wspierającymi Związku Sybiraków i kontynuować jego zadania. Jest to tym ważniejsze, że Sybirakom przybywa lat, a ubywa sił i koniecznej energii do dalszej aktywnej działalności.

Montaż słowno-muzyczny na tle wspaniałej dekoracji (ogromny orzeł na postumencie z mnóstwem czerwonych maków u podnóża) przedstawiła młodzież ze Szkoły Podstawowej nr 5 w Łomży.

Następnie prezes Danuta Pieńkowska-Wolfart w asyście sekretarz Niny Żyłko wręczyła Złotą Odznakę Honorową za Zasługi dla Związku Sybiraków Marii Tyszce, opiekunce Klubu Wnuka Sybiraka przy Szkole nr 5 w Łomży. Srebrne Odznaki Honorowe za Zasługi dla Związku Sybiraków wręczono 11 osobom, a Odznakę Honorową Sybiraka 12 osobom. Trzy osoby otrzymały legitymację członka wspierającego Związku Sybiraków.

Po mszy świętej wszyscy udali się pod pomnik Sybiraka, gdzie poszczególne delegacje złożyły kwiaty i zapaliły znicze. Zasadzona została również sosna syberyjska, przywieziona z archangielskiej tajgi przez Jana Dariusza Cychola, syna Sybiraka. Symbolizuje ona oddanie zmarłym czci i hołdu, żywych wzywa do pojednania. Po uroczystości Sybiracy i zaproszeni goście spotkali się przy wspólnej herbacie.

21 września w Czyżewie odbyło się uroczyste otwarcie Muzeum Ziemi Czyżewskiej i odsłonięcie pomnika – wagonu poświęconego pamięci zesłańców Sybiru. Zrekonstruowany wagon przypomina o morderczej podróży wielu rodaków wywożonych w głąb Rosji. Znajdują się w nim przedmioty podróżne Sybiraków oraz ściana z wyrytą listą zesłańców. Przekraczając próg wagonu, słyszymy odgłos pędzącego pociągu. Drugą część ekspozycji stanowi wnętrze chaty zamieszkiwanej przez zesłańców na Syberii, które ukazuje elementy wyposażenia i przedmioty codziennego użytku. Przed wagonem znajduje się kamienna tablica z napisem „W hołdzie Zesłańcom Sybiru deportowanym ze stacji kolejowej w Czyżewie przez okupantów sowieckich w latach 1940–1941. Mieszkańcy Gminy Czyżew”.

Ten znak pamięci powstał dzięki Sybirakom i mieszkańcom Czyżewa oraz ogromnemu zaangażowaniu burmistrz Czyżewa Anny Boguckiej. W swym wystąpieniu sekretarz Zarządu Oddziału ZS w Łomży Nina Żyłko podziękowała w imieniu prezes i członków Zarządu Oddziału za zaproszenie na tę uroczystość. „Jeżeli będzie malutka garsteczka ludzi, ale o tak wielkim i szlachetnym sercu jak u pani burmistrz, to dzisiejsza uroczystość dowodzi, że pamięć o Sybirakach nigdy nie zaginie” – powiedziała. Poseł na Sejm RP Jacek Bogucki w asyście przedstawicieli Zarządu Oddziału ZS w Łomży na ręce pani burmistrz przekazał medal Pro Patria przyznany przez szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, którym udekorowano czyżewski sztandar. Medal został przyznany Urzędowi Miejskiemu w Czyżewie jako wyraz uznania dla dużego wkładu pracy i troski o zachowanie pamięci o osobach represjonowanych. Uroczystości towarzyszyła patriotyczna pieśń Rota w wykonaniu Młodzieżowej Orkiestry Dętej z Czyżewa. Dla nas Sybiraków było to bardzo ważne i patriotyczne wydarzenie.

Trzeba nadmienić, że w większych Kołach Oddziału także odbyły się uroczystości z okazji Dnia Sybiraka, organizowane wspólnie ze szkołami z Niedźwiadnej, Szczuczyna, Jedwabnego i Ciechanowca. Przy znakach pamięci złożono kwiaty i zapalono znicze.

Oprac.: Nina Żyłko

Prezes Danuta Pieńkowska-Wolfart w asyście sekretarz Niny Żyłko wręcza Złotą Odznakę Honorową za Zasługi dla Związku Sybiraków Marii Tyszce, opiekunce Klubu Wnuka Sybiraka przy Szkole Podstawowej nr 5 w Łomży

Ceremonia zasadzenia sosny syberyjskiej. Na pierwszym planie Jan Dariusz Cychol, który przywiózł sadzonkę

Prawnuczek Sybiraka z Jeziorka ze swoją babcią składają kwiaty pod pomnikiem Sybiraka koło Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Łomży

Odsłonięcie pomnika Zesłańców Sybiru – wagonu w Czyżewie. Od prawej: poseł na Sejm RP Jacek Bogucki, burmistrz Anna Bogucka, prezes Zarządu Koła ZS w Czyżewie Henryk Bruliński, sekretarz Zarządu Oddziału ZS w Łomży Nina Żyłko, wstęgę przecina starosta powiatu wysokomazowieckiego Bogdan Zieliński

Zdjęcie pamiątkowe przy pomniku – wagonie w Czyżewie

Click to listen highlighted text!