Obchody 82. Rocznicy pierwszej masowej deportacji Polaków na Sybir we Wrocławiu rozpoczęły się Mszą św. odprawioną kościele pw. św. Bonifacego, którego Proboszcz jest Kustoszem naszego Pomnika.

Uroczysta Msza Święta odprawiona zgodnie z ceremoniałem wojskowym, rozpoczęła się wprowadzeniem do kościoła pocztów sztandarowych szkół, harcerzy, Związku Sybiraków, Akademii Wojsk Lądowych i 16 BOT Wrocław przy muzycznej oprawie Orkiestry Reprezentacyjnej Wojsk Lądowych.
Na wstępie ks. Proboszcz przedstawił Wikariusza Generalnego Archidiecezji Wrocławskie dr Adama Łużniaka, który przewodniczył liturgii wraz z koncelebransami Witoldem Baranem, ks. mjr Maksymilianem Jezierskim i ks. Wojciechem Tokarzem.

Przejmującą homilię wygłosił ojciec Witold Baran redemptorysta kustosz Golgoty Wschodu. Nawiązał do źródeł totalitaryzmu, bezbożnego systemu, który zawsze prowadzi do bestialstwa, a rodzi się z pychy ludzkiej. Po co pamiętać? Po co wspominać? Żeby oddać hołd? Z pewnością tak. Żeby się pomodlić za zesłańców? Owszem, ale też po to należy wspominać tragiczne wywózki na Sybir by stawać się mądrzejszym w wymiarze osobistym i narodowym. Wszak historia magistra vitae est. błogosławieni, którzy z tej historii chcą się uczyć gdyż zło znów czai się wokół nas.
Po nabożeństwie uczestnicy uroczystości udali się przed Pomnik Zesłańcom Sybiru na pobliski Skwer Sybiraków, gdzie na placu udekorowanymi flagami odbyła się druga część Uroczystości.

Po wprowadzeniu i ustawieniu pod Pomnikiem pocztów sztandarowych, orkiestry reprezentacyjnej  Wojsk Lądowych i kompanii honorowej, którą wystawiła Akademia Wojsk Lądowych odegrano i wspólnie odśpiewano Hymn Rzeczpospolitej Polskiej.

Głos zabrał Wiceprezes Oddziału Wrocławskiego Związku Sybiraków: Ryszard Janosz, który nawiązał do tragicznej daty 10 lutego 1940 roku. Przypomniał zebranym początek wielkiej zbrodni bolszewików na Narodzie Polskim. Powiedział jak w wyjątkowo mroźną noc rozpoczęła się pierwsza masowa deportacja Polaków na Sybir w ramach planowego wyniszczenia ludności polskiej przez Sowietów. My wówczas małe dzieci przeżycie Sybiru zawdzięczamy naszym rodzicom, a głównie Matkom. Potem nastąpiły kolejne wywózki w kwietniu i czerwcu 1940 roku, a czwarta w czerwcu 1941 roku. Nawet wówczas gdy rozpoczęła się wojna niemiecko-radziecka, Sowieci nie wycofywali się i transporty z Polakami bombardowanymi przez samoloty niemieckie jechały na Sybir. Spotykamy się tu aby uczcić pamięć naszych najbliższych, którzy pozostali na zawsze na nieludzkiej ziemi. Także po to aby pamięć o okrutnej  zbrodni nie zaginęła, nie poszła w niepamięć. Wieziono nas tam abyśmy „wyzdychali” Jesteśmy pokoleniem odchodzącym i bardzo zależy nam, by na trwale zapisać nasze bolesne doświadczenia w pamięci młodego pokolenia, w pamięci Narodu, jako przestrogę przed lekceważeniem odradzających się grup szowinistów i faszystów. Wśród nich może narodzić się współczesny Hitler lub Stalin
Po przemówieniu Wiceprezes Ryszard Janosz przywitał przybyłych przedstawicieli władz rządowych, samorządowych, księży, żołnierzy, nauczycieli, harcerzy i uczniów. Z uwagi na ograniczenia pandemiczne i ferie uczniowie przybyli niezbyt licznie. Na koniec szczególnie gorąco prezes przywitał drogich Sybiraków ze Związku Sybiraków jak i Z S III RP współorganizatora uroczystości, którzy nie bacząc na swój wiek i różne dolegliwości przybyli na najważniejsze dla nas miejsce we Wrocławiu przed pomnik Zesłańcom Sybiru
„Witam wszystkich zebranych, jestem przekonany że uroczystość zapadnie głęboko w pamięć wszystkim uczestnikom” tymi słowami zakończył p. Ryszard Janosz swoje przemówienie.

Następnie głos zabierali zaproszeni goście:

„Jeśli zapomnę cię Jeruzalem,
Niech uschnie prawica moja!
Niech przylgnie język mój do podniebienia
Jeślibym nie pamiętał o tobie”

Tak fragmentem Psalmu 137 Nad rzekami Babilonu-pieśnią wygnańców przywołał pamięć o syberyjskich zesłańcach Wikariusz Generalny Archidiecezji Wrocławskiej ks. dr Adam Łużniak.

Głos zabrali: Wicewojewoda Dolnośląski p. Jarosław Kresa, Przewodniczący Sejmiku Dolnośląskiego p. Andrzej Jaroch, Dyrektor Oddziału IPN Paweł Rozdżestwieński, Burmistrz Środy Śląskiej Adam Ruciński i inni nawiązywali do tragicznej rocznicy i konieczności pamięci gdyż obecnie za polskość są prześladowani nasi rodacy na Białorusi.

Po okolicznościowych przemówieniach nastąpiło wręczenie odznaczeń:

Krzyżem Zesłańców Sybiru zostali udekorowani przez Pana Wojewodę Jarosława Kresę:
Jadwiga Korniak, Barbara Szywała, Genowefa Prorok, Irena Bagińska i Stanisław Hopting

Odznaką Honorową Sybiraka: płk Sławomir Ślusarz
Złotą Odznaką za Zasługi dla Sybiraków: Maria Bunakowa

Odznaki wręczył członek Zarządu Głównego Związku Sybiraków Ryszard Janosz

Modlitwa za zmarłych na „nieludzkiej ziemi” odmówił kapelan Sybiraków ks. dr Wojciech Tokarz.. Po modlitwie został odczytany Apel Pamięci .

Oficer WP wzywał do apelu zesłańców z :
Wołogdy, Archangielska, Murmańska,  Wysp Sołowieckich , Workuty, Kotłasu,  Uchty, Peczory, Dudinki, Norylska, Jakucka, Kołymy, Irkucka, Magadanu, Sachalina,
Charkowa,Czyty,Krasnojarska,Omska,,Tobolska,Czelabińska,Astrachania, Saratowa, Kazania, Krasnodaru, Doniecka i Krzywego Rogu oraz wszystkich którzy zginęli śmiercią męczeńską w nieznanych miejscach katorgi. Następnie dla uczczenia pamięci ofiar Wielkiej Deportacji na Sybir oddano Salwę Honorową.

Na zakończenie uroczystości nastąpiło złożenie wieńców i wiązanek kwiatów przed Pomnikiem a Orkiestra Reprezentacyjna Wojsk Lądowych odegrała Pieśń Reprezentacyjną WP słynne Legiony po czym odtworzono Hymn Sybiraków w wykonaniu Reprezentacyjnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego.

Tekst: Nijola Stankiewicz-Latosik
Zdjęcia: ks. Łukasz – Niedziela Wrocławska

Galeria zdjęć: https://wroclaw.niedziela.pl/artykul/77029/Wroclawskie-Obchody-Rocznicy-wywozki-na

 

Click to listen highlighted text!